021 - سیر تحول انبار و انبار داری در ایران

سیر تحول انبار و انبار داری در ایران
تا قبل از شهریور ماه سال 1340 به علت فقدان مخصوصی که بتواند وظایف و مسئولیت های صریح انبار داران و امانت گیرندگان کالا را در مقابل صاحبان آن ها تعیین کند و هم چنین به واسطه عدم آشنایی بسیاری از صاحبان کالا ها به اصول جدید انبار داری متداول در کشور های مترقی جهان ، وضع اغلب انبار های تجارتی ایران فوق العاده اسف بار بود . صد ها بنگاه و موسسه و هزاران افراد عامل در نقاط مختلف تهران و شهرستان ها و نقاط مرزی و بنادر با دایر کردن محوطه های محصور مسقف و یا روباز سال های سال لود که به شغل انبار داری اشتغال داشته و این امکان را به نام بنگاه ، گاراژ ، انبار کالا ، تیمچه ، قیصریه ، بارانداز ، سرای تجارتی و نظایر آن نامیده و می نامیدند . در این گونه انبار ها هیچ گونه مقرراتی جز عرف محلی بین صاحب کالا و انبار دار حاکم نبوده و اغلب اختلافات شدید بین طرفین ایجاد می شد . کارمندان و کارگران این انبار ها اغلب از یک سرایدار یا نگهبان و چند بار بر که حتی سواد خواندن و نوشتن هم نداشتند یا قپان دار و متصدی توزیع کالا و نظایر آن تشکیل می شد . حمل و نقل داخلی انبار بیشتر بر روی دوش انسان یا حیوان انجام می گرفت و چرخ های دستی و گاری جزو ابزار پیشرفته آن ها تلقی می شد .
آمار موجودی انبار و مقادیر کالا های مختلف متعلق به اشخاص در بیشتر مواقع از یک دفترچه خشتی یا دفتر بیجک که با سبک سیاق و با مداد به طور بسیار کثیف نوشته می شد استخراج می گردید . توزیع کالا ، علامت گذاری و شمارش و پلمپ کردن صندوق ها و عدل ها و بازرسی و ورود و خروج کالا و طرز چیدن عدل ها در محوطه های انبار و سایر عملیات طبق رویه های بسیار قدیمی و پر زحمت و غیر قابل اطمینان انجام می گرفت .
وجود موش و حشرات موذی در انبار غیر قابل اجتناب بوده و هیچ گونه اقدامی برای ضد عفونی و تهویه انبار ها به عمل نمی آمد و چون اغلب انبار ها بیمه نمی شد در صورت بروز حریق با حادثه دیگری هیچ راهی برای جبران زیان وارده به صاحب کالا در دست نبود . تا این که در ششم شهریور ماه سال 1340 طی تصویب نامه هیات وزیران شرایط تأسیس انبار های عمومی ازتصویب گذشت و اولین شرکت سهامی انبار های عمومی ایران در 12 دی ماه همان سال تأسیس و به ثبت رسید .
از چند دهه اخیر با بهبود وضع ساختمانی در انبار های کشور تا حدی از وسایل جدید استفاده شده و نواقص ساختمانی بعضی از انبار ها مرتفع گردیده است . با گسترش مبادی ورودی و خروجی کشور وضعیت انبار ها تا حدودی قابل قبول شده و شرکت های متعدد بازرگانی و تولیدی و صنعتی هر یک فضاهایی را برای نگهداری مواد اولیه ، لوازم یدکی ، کالا های ساخته شده و یا خریداری شده اختصاص داده اند و تا حد امکان در صدد نواقص و نارسایی های آن بر آمده اند . در شرایط کنونی اکثر انبار ها حتی انبار شرکت هایی که اخیرا تأسیس و راه اندازی شده اند و از بهترین ماشین آلات صنعتی و تکونولوژی مدرن برخوردار هستند ، فاقد تسهیلات و وسایل مدرن اطفای حریق و نظایر آن می باشند .
اهمیت انبار و انبار داری
انبار محل تجمع یا ذخیره سازی اقلامی است که موجودی های درون آن برای ارضای نیاز ها و تقاضا های آتی مصرف می گردند . بنابراین انبار و انبار داری به لحاظ اهمیت که در تغذیه و تأمین اجناس و اقلام مورد نیاز قسمت های مختلف در واحد های تولیدی ، بازرگانی و خدماتی دارد نیاز مبرمی به سازماندهی صحیح و دقیق و کامل و کادری مجرب و دلسوز خواهد داشت به همین دلیل انبار داری باید روشمند و منطقی و مبتنی بر رفتار متقابل و دقت زیاد با سایر واحد ها باشد .
امروزه مدیران و صاحبان آگاه صنایع در اکثر موسسات و سازمان ها به این مسئله پی برده اند که استفاده منطقی از حجم و فضای انبار با شیوه های انبار داری باعث می گردد تا هزینه های نگهداری انواع موجودی ها در انبارو هزینه انبار داری انواع کالا ها در مقادیر و اندازه های مختلف در زمان های متفاوت به میزان قابل توجهی کاهش یابد که نهایتا تأثیر زیادی در کاخش قیمت تمام شده کالای تولیدی و قابل فروش و هزنیه های عملیاتی سازمان خواهد گذاشت .
چون اقلام و موجودی های انبار بخش عظیمی از دارایی های هر سازمان را تشکیل می دهد . به همین دلیل در سازمان های تولیدی ، بخش تولید ، برنامه ریزی تولید خود را بر مبنای موجودی های انبار و ظرفیت های موجود آن طراحی و پیاده می کند ، زیرا در صورت عدم وجود موجودی کافی در انبار اختلال به وجود می آید و منجر به از دست دادن کارآیی کارکنان بخش تولید می گردد .
انبار در موسسات تولیدی ، بازرگانی و خدماتی به عنوان یک حلقه ارتباطی بین تولید و مصرف و توزیع و هم چنین حلقه ارتباطی بین زنجیره خرید و فروش مواد و کالا و خدمات محسوب می شود . در سازمان های تجاری و بازرگانی ، برنامه ریزی فروش و توزیع و هم چنین خرید به مقادیر موجودی های انبار ، فضا ها و امکانات و تجهیزات انبار ، ، تعداد و محل های استقرار و نظایر آن متکی است که عدم دسترسی به موقع به هر یک از آن ها ، منجر به از دست دادن بازار ، مشتریان ، کاهش درآمد و افزایش هزینه می گردد . به همین دلیل ، وجود انبار از ضرورت های اصلی فعالیت هر سازمانی به شمار می رود .
ضمن این که اداره انبار نیز با بهره گیری از شیوه های اصولی انبار داری باعث می گردد سایر واحد های یک سازمان بتوانند نقش و وظایف خود را به خوبی ایفاء کنند .
بنابراین ملاحظه می گردد که انبار به عنوان یکی از ارکان اصلی واحد های خدمات رسانی در هر سازمانی به شمار می رود که از نظر ماهیت و اهمیت موضوع سرویس دهی و خدمات رسانی ، تجمع سرمایه و ارتباطات درون و برون سازمانی آن از جایگاه ویژه ای برخوردار است . ..................
 

/ 0 نظر / 6 بازدید